Smit Elektroden
Laselektroden afdeling 1935
Thomas Rosskopf
Excursieleider KIVI bij Smit Slikkerveer (1911)
Smit Transformatoren
Spoelenmontage 1921
Smit Transformatoren (1916)
4000 kVA transformator
Smit Ovens
Vervoer van een grote oven per slede (Groenestraat Nijmegen 1936)
Het vervoer van transformatoren d.m.v. paardentractie (Smit Transformatoren 1913-1915)
Dit duurde weken...
Smit Slikkerveer
Elektrische centrale Tandjong Priok (1895)
Smit Transformatoren
Montage in de bak van een 4000 kVA transformator (Amsterdam 1916)
Willem Benjamin Smit (1860-1950)
Elektriciteitspionier en grondlegger van de Smit bedrijven in Nederland
Hoogte Kadijk
Transformatoren (1936)
Smit Draad (1921-1927)
Kijkje in de Draadfabriek
Smit Slikkerveer
Generator 1500 kW (1913)
Smit Slikkerveer
Wereldtentoonstelling Brussel 1910
Smit Draad
Vrouw aan de omspinmachine (1926)
Transformatoren
Smit Slikkerveer 1912
Professor Nolen (1938)
Beproeving oude gramme dynamo bij TU Delft
Smit Gas Generatoren
1965-1969
Smit Draad
Draadwals (1926)
Thomas Rosskopf (1880-1953)
De oprichter van Smit Transformatoren, Draad, Weld en Ovens

Laatste updates

Bedrijfsfilm: bezoek Koningin Juliana aan Smit Transformatoren (21-10-1959)

Onderaan tonen we een unieke bedrijfsfilm (zonder geluid) van een verslag van het bezoek van Hare Majesteit Koningin Juliana aan de fabriek van Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek (21-10-1959).

Schoolkinderen en verkenners staan te wachten op de stoet aan de Groenestraat. We zien de rondleiding van Hare Majesteit Koningin Juliana en uitleg door directeur L. F. Otto. Verder aanwezig, de voltallige directie o.a. Roos (Smit Ovens), de voltallige Raad van Commissarissen met President Commissaris A. Rutgers van der Loef, Prof. J.J. Broeze, Prof. G.A. Weyer, oud directeur Prof. H.G. Nolen en C. Pot, directeur Smit Slikkerveer, verder nog Burgemeester Hustinx, hoofdcommissaris van politie dhr. Perrick en de Commissaris der koningin in Gelderland, H.W. Bloemers.

Directeur Otto geeft uitleg over het geschenk aan de Koningin, een pottenbakkersoventje gemaakt door Smit Ovens.

V.l.n.r. President Commissaris A. Rutgers van der Loef (Smit Transformatoren), Commissaris der Koningin in Gelderland dhr. Bloemers, H.M. Koningin Juliana, Directeur Otto (Smit Transformatoren). Bron: Stichting Willem Smit Historie Nijmegen. Binnenkort meer fotomateriaal. Een album van dit bezoek is in ons bezit.


Personeelsblad Post uit 1959 met het bezoek van de Koningin.

Lees meer

Smit Slikkerveer op de Wereld tentoonstelling in Parijs (1900)

Wereldtentoonstelling Parijs 1900
Grote machinehal Wereldtentoonstelling Parijs 1900Van 15 april tot 19 november 1900 werd de Wereldtentoonstelling in Parijs gehouden. De "Exposition Universelle". Men vierde wat men had bereikt in de afgelopen jaren en nieuwe technische ontwikkelingen werden gepromoot door deze "Exposition Universelle" met 76000 exposanten op een gebied van 1.2 vierkante kilometer. Meer dan 50 miljoen bezoekers namen een kijkje bij deze tentoonstelling.

Nieuwe snufjes waren toen o.a. de roltrap en er werden voor het eerst filmopnamen gemaakt (met geluid) door Edison. In een prachtig decor van Jugendstil was ook een grote Nederlandse delegatie uitgenodigd. Twee Nederlandse fabrieken, Stork en Smit Slikkerveer  hadden een speciale opdracht meegekregen. Zij moesten samen het elektriciteitsgebouw op deze tentoonstelling verlichten. Stork leverde de stoommachine en Willem Smit de stoomdynamo en elektromotoren.

Willem Benjamin Smit in 1888Willem Smit kreeg met deze opdracht de erkenning voor zijn pionierswerk én men had nu ook internationaal aansluiting gekregen. Na afloop ontving hij de "Medaille D'or". In hetzelfde jaar werd hij ook nog Ridder in de orde van Oranje Nassau. Verder in dit artikel zie je een foto van deze oorkonde, samen met een unieke foto van de machines van Smit, die tevoorschijn kwamen tijdens het inscannen van een grote hoeveelheid oude glas negatieven uit het archief van Brush Ridderkerk. Place d'electricité (de grote machinehal)

Lees meer

130 jaar elektriciteit in Nederland (Kinderdijk 1886 - 2016)

Willem Benjamin Smit in 1888Op 19-04-2016 was het precies 130 jaar geleden dat de eerste openbare elektriciteitscentrale van Nederlands fabricaat van start ging ( de N.V. Electrische Verlichting Kinderdijk). De oprichter was Willem Benjamin Smit. Nadat Willem enkele jaren daarvoor (1881) een verlichtingsinstallatie had gebouwd voor de fabriek van Diepeveen, Lels en Smit, wilde de directeur ook elektriciteit in zijn eigen huis. Dit wekte grote belangstelling bij andere fabrikanten, want zij wilden ook hun olielampen vervangen door elektrisch licht. In 1884 werd Willem gevraagd om onderzoek te doen naar de mogelijkheden van een elektrische centrale in Kinderdijk. 

Eerste Nederlandse wisselcentrale Kinderdijk 1886

De elektrische centrale Kinderdijk (1886). Bron: Brush Ridderkerk, Deze centrale bestaat niet meer. Ergens in de zestiger jaren van de vorige eeuw is het pand gesloopt.  

Zo ontstond het idee om een elektrische centrale te bouwen die niet alleen aan fabrieken, maar ook aan particulieren stroom zou kunnen leveren. De begroting kwam uit op HFL 26000,- en het kapitaal werd verstrekt door Jan Smit V die we later tegen komen. Hij verstrekte een lening tegen 3.5 % rente en de eerste elektriciteitscentrale in Nederland, de "N.V. Electrische Verlichting Kinderdijk" was een feit.

Naar de elektrische centrale van Thomas Edison
In 1884 ging Willem met een door hem zelf (elektrisch) verlicht schip van de Holland-Amerika lijn naar de Verenigde Staten (New York) om daar de eerste elektrische centrale van Thomas Edison ( The Edison Electric lluminating Company) te kunnen aanschouwen die al in 1882 "het licht" zag. De ervaringen die hij daar opdeed paste hij toe bij de centrale in Kinderdijk.

Lees meer

50 kV station Lent - het prille begin van de ultra hoge spanning in Nederland (1922-1930)

In 1915 werd de Provinciale Gelderse Elektriciteits Maatschappij (PGEM) opgericht. Men wilde de elektriciteitsvoorziening door de Provinciale Overheid laten regelen, om de gebieden buiten het bereik van de weinige Gemeentelijke- en particulieren bedrijven ook van stroom te kunnen voorzien en om met een grote elektriciteitscentrale efficiënter energie te kunnen produceren. In die  tijd was reeds duidelijk dat Radiostation Kootwijk in de toekomst een van de grootste afnemers zou worden en daarom lag er in 1918 een voorstel om vanuit Nijmegen ( de grootste en later enige centrale in Gelderland) rechtstreeks een lijn naar het zendstation Kootwijk te leggen. In 1922 werd de eerste opzet van een Gelders hoogspanningsnet in gang gezet door een 50 kV lijn aan te leggen van Lent (bij Nijmegen) - Arnhem - Apeldoorn.  Het eindstation was toen het 50 kV station Apeldoorn Zuid. In de eerste jaren werd deze lijn nog bedreven met 10 kV lijn maar dit werd al gauw omgezet naar 50 kV.  In 1924 werd begonnen met de bouw van het 50 kV station in Lent, het eerste open lucht transformatoren-station van Nederland. Deze werd op 29-07-1925 officieel geopend. In 1930 volgde het 50 kV station Kootwijk. Deze leverde tevens stroom op 10 kV niveau aan de enkele omringende plaatsen.

10/50 kV station in Lent (1924) 

Het prille begin van de “ultra hoge spanning” , 50 kV.
Rond 1915 werd in Gelderland de stroom ingekocht van de centrales in Nijmegen, Arnhem en waarschijnlijk ook nog van de Elektriciteits-maatschappij Overveluwe te Ermelo, deze laatste had een gering vermogen en speelde niet echt mee in de totale elektriciteitsvoorziening. De energie werd getransporteerd op 10 kV niveau, meestal d.m.v. kabels. Een stad als Nijmegen had een 6 kV distributienet.

Lees meer

Unieke foto's gevonden van het bezoek van Veldmaarschalk Montgomery aan Willem Smit & Co's Transformatorenfabriek (1955)

Onlangs kwamen wij in het bezit van 21 unieke (originele) foto's van het bezoek van Veldmaarschalk Montgomery aan Smit Transformatoren. Montgomery (Monty) was de oorlogsheld die werd gezien als bevrijder van Nijmegen. In 1955 werd hij uitgenodigd door Nijmegen dat hem het ereburgerschap van Nijmegen gaf.  In 1955 bracht hij een bezoek aan veel Nijmeegse bedrijven waaronder Smit Transformatoren en Philips. Hieronder een aantal foto's en filmmateriaal van dat bezoek. Op de slideshow met foto's zien we dat Montgomery wordt rondgeleid door de fabrieken van Smit Transformatoren, maar ik zag ook een foto waar hij door de fabriek van Smit Draad loopt met wikkeldraadmachines en rollen koperdraad duidelijk in beeld. 

 

Veltmaarschalk Montgommery wordt begroet door een menigte bij de fabriek van Smit Transformatoren. Rechts naast Montgomery zien we de toenmalige directeur van Smit Transformatoren, dhr. Otto.

Mooie foto van het bezoek van generaal Montgomery, links naast de mevrouw in het wit. Ook op de foto directeur Otto (rechts naast de dame vooraan). President Commissaris A. Rutgers van der Loef, derde van rechts gezien). Bron: Stichting Willem Smit Historie Nijmegen.

Lees meer

Vervoer transformator naar schakel station Herten in Zuid Limburg (1935) + filmfragment

Onderstaande artikelen gaan over het vervoer van een transformator van Smit naar het schakelstation Herten ( bij Roermond) in Zuid Limburg in oktober 1935. Een tweede  indentieke transformator werd geleverd aan het station Lutterade. Nieuw bij dit artikel zijn 2 unieke foto's uit 1938 en een aantal krantenartikelen die we onlangs teruggevonden hebben.

Dit waren de eerste 150 kV transformatoren van Smit en vermoedelijk ook de eerste van die spanning in Nederland, het vermogen bedroeg 6000kVA, de overzetverhouding was 150 / 10 kV. Enkele maanden daarvoor (april 1935) werd in Herten een schakelstation opgericht van de P.L.E.M. (Provinciale Limburgse Electriciteits Maatschappij, ook wel de Stroomverkoop mij. genoemd) die d.m.v. een 150.000 volt hoogspanningslijn verbonden was met de staatsmijnen in Lutterade (die de stroom opwekten).

1938 G263 stroommij limburg
De eindopstelling in Lutterade (1938). Bron: Archief Smit Transformatoren

Lutterade knipsel 1935
Bron: NRC nov. 1934 

Limburgsdagblad-Schakelstation Herten (04-10-1935)

Bron: Limburgse Koerier 04-10-1935 

Lees meer

Grand Hotel Coomans als een van de eerste hotels in Nederland elektrisch verlicht met gloeilampen(1884)

Willem Benjamin SmitIn 1883 had Willem Smit een transportabele stoommachine met elektromotor (locomobiel) gemaakt en stond daar mee op de Wereldtentoonstelling in Amsterdam. Hij verlichtte daar de tentoonstelling met zijn "electriciteitsmachine". De directeur van hotel Coomans in Rotterdam was naar deze Wereldtentoonstelling geweest en benaderde Willem Smit om zijn hotel te verlichten met gloeilampen. De locomobiel van de Wereldtentoonstelling werd aangesloten en de gloeilampen verlichtte het hotel zowel binnen als buiten. Dit was een groot succes en Hotel Coomans was daarmee het eerste bedrijf/hotel in Nederland dat met gloeilampen werd verlicht. De locomobiel van Willem Smit werd gekocht en men adverteerde in alle bladen dat het hotel was voorzien van elektrische verlichting. Later ging het hotel ook naburige huizen en hotels verlichten en er ontstond een kleine elektriciteitscentrale.  

altGrand Hotel Coomans
Grand Hotel Coomans start in 1874 zijn hotel aan de Hoofdsteeg. Het is bedoeld voor zakenlieden en begint met 18 kamers. Dit groeit uit tot 210 kamers rond de Eerste Wereldoorlog. Dat is ook de glorietijd van dit hotel. Het hotel was voorzien van een luxe restaurant, een tearoom en allerlei andere zaken die het leven aangenaam maken. In WO I was Nederland neutraal en Rotterdam was de belangrijkste neutrale haven en de omslag van de haven nam toe en daarmee ook de vraag om hotelruimte van de zakenlieden. Het aantal hotels in de Maasstad steeg in die tijd  tot bijna 60 en wanneer de oorlog in 1918 eindigt, gaat een deel van de bedrijvigheid terug naar andere Europese havensteden. Niet snel daarna ging het slechter met de economie en uiteindelijk brak de wereldwijde crisis uit. Ook met Hotel Coomans gaat het slechter want op de Spaanschekade staat een geduchte concurrent, Hotel Weimar. Weimar richt zich op het bovenlaagje van de clientèle, Coomans op de doorsnee zakenlieden en weet het hotel ook nog uit te breiden tot 270 kamers rond 1930.

Lees meer

130 jaar elektrische straatverlichting in Nederland (Nijmegen 1886 - 2016)

Tuimellantaarn Nijmegen 1886 (pentekening Willem Benjamin Smit)Op 01-07-2016 was het exact 130 jaar geleden dat de elektrische straatverlichting in Nijmegen in gebruik werd genomen. Willem Smit had eerder dat jaar in Kinderdijk al de eerste openbare Nederlandse elektriciteitscentrale aangelegd met 350 aansluitingen naar fabrieken en particulieren, direct gevolgd door Nijmegen.

Elektrische straatverlichting in Nijmegen
Nijmegen was dus enkele maanden later aan de beurt. Willem installeerde zgn. tuimellantaarns, die voorzien waren van een constructie die men kon tuimelen zodat de koolspitsen in de booglamp vervangen konden worden nadat ze waren opgebrand, hetgeen dus zeer frequent moest gebeuren. Nijmegen was daarmee de eerste gemeente met een (piepkleine) elektriciteitscentrale, die uitsluitend stroom leverde voor de straatverlichting (dus niet aan particulieren of fabrieken). Het moet in die tijd een prachtig gezicht geweest zijn om de Waalkade elektrisch verlicht te zien.

Booglamp W. Smit 1893

De koolspitslamp, ook wel koolstaaf booglamp genoemd, wordt gezien als de voorloper van de gloeilamp. Het licht dat deze lamp verspreidt, komt tot stand door een continue vonkoverdracht tussen twee elektroden van geperst koolpoeder. Dit principe lijkt een beetje op elektrisch lassen. De verblindende straal wit licht was zo fel dat de lamp eigenlijk alleen geschikt was als pleinverlichting of als zoeklamp voor schepen.

Lees meer

Eerste elektrische straatverlichting
In juli 1886 werd de eerste elektrische straatverlichting in Nederland een feit. Willem Benjamin Smit fabriceerde in zijn fabriek in Slikkerveer een aantal straatlantaarns, die voorzien waren van het toentertijd revolutionaire tuimelmechanisme, bedacht door Willem zelf.
Dit tuimelmechanisme was nodig om het vervangen van koolspitsen in de lampen te vergemakkelijken omdat deze dagelijks vervangen moesten worden.

Tuimellantaarn Keizer Karelplein Nijmegen 1900

Keizer Karelplein in Nijmegen (1900)met prominent in het midden de elektrische tuimellantaarn van Willem Smit.

De eerste elektrische tuimellantaarns werden in juli 1886 in Nijmegen geplaatst door Willem Smit. Later werden er ook nog andere typen elektrische straatlantaarns door Willem Smit geleverd, met afwijkende masten en zonder tuimelmechanisme, waarschijnlijk waren die een stuk goedkoper. Dit hield wel in dat er dagelijks een mannetje in de mast moest klimmen om de koolspitsen te vervangen, iets wat wij ons vandaag de dag niet meer voor kunnen stellen, want verlichting is voor iedereen een vanzelfsprekendheid geworden. Als je dan bedenkt dat elektrische verlichting slechts 125 jaar oud is.....

 

tuimellantaarn6 De echte tuimellantaarn van Smit zoals deze te zien was bij het Station in Nijmegen (1889)

Twee verschillende typen elektrische lantaarnpalen, oorspronkelijk in tuimelbare uitvoering. Het is onbekend of tijde van het maken van de foto het tuimelmechanisme reeds verwijderd of gemodificeerd was.

Filmfragment hoogwater in Nijmegen (Waalkade 1930) met enkele aangepaste tuimellantaarns
Hieronder het enige (zeer korte) filmfragment wat ik kon vinden waarop enkele tuimellantaarns te zien zijn. De film is uit 1930 en gaat over het hoogwater in Nijmegen (Waalkade), en daarop zijn enkele van de originele oude tuimellantaarns te zien, maar flink aangepast. De lantaarns hebben dezelfde mast als de foto hierboven (links). Alleen is de armatuur weer anders.

Industrieel erfgoed teruggevonden in het Kronenburgerpark
Onlangs deed ik een oproep of er iemand wist of er nog ergens in Nijmegen een originele tuimellantaarn van Willem Smit (1886) te vinden was. Ik kreeg een reactie van dhr. Toorop en hij stuurde mij een link waar enkele foto's stonden met daarop de bewuste tuimellantaarn. Deze was onmiskenbaar van het model uit 1886-1888 . Deze elektrische lantaarn is een uniek stukje industrieel erfgoed omdat het één van de allereerste elektrische straatlampen in Nederland is.

De huidige tuimellantaarn in het Goffertpark: de allereerste elektrische straatlamp in Nederland.
Erik de Vries maakte enkele foto's van deze lantaarn, waarvan de mast nog origineel is, maar de armatuur en het tuimelmechanisme in de loop van de jaren verwijderd/aangepast zijn.

Rudo Hermsen

Hieronder de foto's.

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888) Gedeelte van de tekening van de tuimellantaarn, gemaak door Willem Smit

Onmiskenbaar hetzelfde model als op de tekening uit 1885.

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888) 

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888) Station Nijmegen rond 1900

Links de tuimellantaarn uit het Kronenburgerpark en rechts dezelfde uit 1900 bij het Station in Nijmegen. Alleen de armatuur is in de loop van de tijd aangepast.

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888)

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888) Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888)

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888)

 

Tuimellantaarn Kronenburgerpark juli 2011 (datering 1886-1888)

 Foto's  tuimellantaarn in Kronenburgerpark gemaakt door Erik de Vries.

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Historische nieuwsflits

Menukaart salonrader stoomboot "de Merwede 1" van Fop Smit (1887) update

In 1883 kreeg Willem Smit een opdracht van zijn oom Fop Smit om salon-rader stoomboot "de Merwede 1" van elektrische verlichting te voorzien.  Willem kreeg het voor elkaar (Swann-gloeilampen aangedreven door een gramme-dynamo) en daarmee was het de eerste boot in Nederland met een lichtinstallatie.

Merwede I

Originele foto van de salonrader stoomboot "de Merwede I" uit het archief van Brush Ridderkerk, klik op de foto om te vergroten.

Onlangs stuurde Gabriëlle van Klaveren mij een digitale scan van prachtige menukaart uit 1887 die gebruikt werd op bovenstaande salonrader stoomboot Merwede I.  Duidelijk te zien is dat de menukaart bedoeld was voor de welgestelden uit die tijd, alleen met prijzen waarvoor je nu nog geen hamburger kunt kopen bij een fast-food restaurant. (klik op de foto om te vergroten).

Menukaart van de salonraderboot Merwede 1 uit 1897

Prachtige handgeschreven menukaart uit 31-07-1887. Bron: Gabriëlle van Klaveren

Merwede I
De salonrader stoomboot "De Merwede I".

Inrichting van de salonrader stoomboot de Merwede 1
De inrichting van de Merwede 1

Blik vanuit een salon-rader boot van Fop Smit Blik vanuit een salon-rader boot van Fop Smit

Een blik vanuit een salonrader stoomboot van Fop Smit

Een salon-rader boot van Fop Smit

Een salon-rader boot van Fop Smit Een salon-rader boot van Fop Smit
Enkele foto's van een "nieuwer" type salonrader stoomboot van Fop Smit.

 

Merwede I verlicht door Willem Smit (17-02-1883)
Bron: Nieuws van den dag : 17-02-1883

Gloeilicht seriedynamo van de Merwede 1

De eerste gloeilicht serie-dynamo van 55 V gemaakt voor de Merwede 1 in 1883. Deze machine heeft jarenlang gestaan bij de Technische Hogeschool in Delft. Nu is hij te zien in het kleine maar zeer interessante bedrijfsmuseum van Brush HMA te Ridderkerk.

Merwede I

 

Met dank aan: Gabriëlle van Klaveren voor de prachtige menukaart.

Bron: Jubileumboek Smit Slikkerveer/ oude film Dordrecht

Schrijf reactie (0 Reacties)

Stroom-transformator (1940 - 1950)

Onderstaande foto kreeg ik van Wouter de Wijn. Zijn vader Jan de Wijn werkte van 1947 - 1964 bij Smit Transformatoren en was daar technisch tekenaar.

Stroomtransformator (1949-1950)

Het is voor 100% zeker een stroomtrafo, door Smit in eigen huis ontwikkeld én vervaardigd. Dit wordt behalve door de vorm ook bevestigd door de letter K. De achterzijde zal dan gekenmerkt zijn met de letter L. De aansluitklemmen van de secundaire winding in het aansluitkastje hebben dan de (kleine) letters k en l. Hiermee wordt de relatie van polariteit tussen de primaire geleider K en L en de secundaire zijde k en l aangegeven. Belangrijk wanneer de stroomtransformatoren t.b.v beveiligingen of voor metingen worden gebruikt. 

Schrijf reactie (0 Reacties) Lees meer...

Bedrijfsfilm videobox

Cloud tag

Laatste artikelen

Laatste reacties

      LEES MEER

Wie is online

We hebben 70 gasten en geen leden online

Statistieken

Aantal bekeken pagina's
4663678
DMC Firewall is developed by Dean Marshall Consultancy Ltd